Demokratik Toplumlarda Özgür Basının Yapısal Rolü

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Özgür basın, demokratik toplum düzeninin sürdürülebilirliği açısından temel ve vazgeçilmez bir kurumsal unsurdur. Siyasal sistemlerin meşruiyeti, yalnızca seçim süreçleriyle değil; kamusal denetimin, bilgiye erişimin ve ifade özgürlüğünün etkin biçimde işlemesiyle mümkündür. Bu bağlamda basın, demokrasinin işleyişini güvence altına alan başlıca mekanizmalardan biri olarak öne çıkmaktadır.
Gazetecilerin bağımsız ve özgür biçimde çalışabilmesi, toplumun farklı kesimlerinin kamusal alanda temsil edilmesini sağlar. Bu durum, çoğulculuğun güçlenmesine, kamusal tartışma kültürünün gelişmesine ve demokratik karar alma süreçlerinin sağlıklı işlemesine katkı sunar. Basın özgürlüğü aynı zamanda bireylerin bilgi edinme hakkının anayasal bir uzantısıdır ve toplumsal şeffaflığın sağlanmasında belirleyici bir role sahiptir.
Basın, belirli kişi ya da çıkar gruplarının değil, doğrudan toplumun sesi olma işlevini yerine getirir. Bu nedenle basının ekonomik ya da siyasal baskılar altında yönlendirilmesi, yalnızca medya etiğini değil, kamusal yararı da zedeler. Basın satın alınabilir bir araç değil; emeği, mesleki sorumluluğu ve etik ilkeleri olan kamusal bir faaliyettir. Bu yönüyle basın, toplum adına denetim yapan bir aktör; kolektif vicdanın temsilcisi konumundadır.
Basının işlevsizleştirildiği ya da susturulduğu bir ortamda, toplumun kamusal görünürlüğü zayıflar ve demokratik katılım anlamını yitirir. Çünkü basın; devlet-toplum ilişkilerinde aracı bir kurum olmanın ötesinde, kamusal hafızayı oluşturan ve toplumsal bilinci canlı tutan bir yapıdır. Bu nedenle basın; devleti, milleti ve toplumu birbirine bağlayan kamusal bir alanı temsil eder.
basın, yalnızca haber üreten bir sektör değil; demokratik toplumların varlık koşullarından biridir. İnsanların sözü, gözü ve kulağı olma işleviyle basın, bireysel ve toplumsal kimliğin korunmasında merkezi bir rol üstlenir. Basın özgürlüğünün zayıflatıldığı her durumda, demokratik düzenin temel dayanakları da kaçınılmaz olarak zarar görür. Gazeteci – Yazar Atilla Güney

Atilla GÜNEY